{"id":2588,"date":"2018-10-29T15:30:36","date_gmt":"2018-10-29T14:30:36","guid":{"rendered":"http:\/\/www.amigaone.pl\/?p=2588"},"modified":"2022-10-29T10:17:50","modified_gmt":"2022-10-29T08:17:50","slug":"przeglad-kart-graficznych-dla-amigi-one","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.amigaone.pl\/?p=2588","title":{"rendered":"Przegl\u0105d kart graficznych dla Amigi One"},"content":{"rendered":"

Wst\u0119p<\/strong>
\nKarty graficzne ze stajni AMD<\/span><\/strong> s\u0105 elementem niemal 100% konfiguracji sprz\u0119towych, na kt\u00f3rych pracuje AmigaOS 4.1<\/strong>. Na pocz\u0105tku ubieg\u0142ego dziesi\u0119ciolecia, w momencie, kiedy rozpoczynano prac\u0119 nad czwart\u0105 wersj\u0105 systemu Amigi szczytem mo\u017cliwo\u015bci technicznych by\u0142y pierwsze Radeony<\/span> 7000<\/strong>, produkowane w\u00f3wczas jeszcze pod szyldem ATI<\/span><\/strong>. Od tego momentu min\u0119\u0142o kilkana\u015bcie lat i zarazem kilkana\u015bcie generacji kart graficznych. Modeli obs\u0142ugiwanych przez nowe Amigi mo\u017cna by naliczy\u0107 przynajmniej kilkadziesi\u0105t, jednocze\u015bnie w zale\u017cno\u015bci od rodziny, do kt\u00f3rej nale\u017c\u0105, r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 poziomem wsparcia oferowanym przez AmigaOS. Mniej do\u015bwiadczony Amigowiec<\/span> mo\u017ce w tym wszystkim si\u0119 pogubi\u0107, zw\u0142aszcza \u017ce sytuacja na tym polu zmienia si\u0119 jak na warunki ami\u015bwiatka<\/span> ca\u0142kiem dynamiczne. Postanowi\u0142em wi\u0119c napisa\u0107 tekst, kt\u00f3ry przybli\u017cy wady i zalety Radeon\u00f3w<\/span>, kt\u00f3re mo\u017cemy zaprz\u0105c<\/span> do pracy z Amig\u0105.<\/p>\n

Dawno, dawno temu, czyli Radeon<\/span> 7000 – 9250<\/strong>
\nRadeon<\/span> 7000<\/strong>, znany wcze\u015bniej\u00a0<\/span>jako Radeon<\/span> 256<\/strong> (nazwa zosta\u0142a zmieniona by nie kojarzy\u0142a si\u0119 z produktem g\u0142\u00f3wnego rywala GeForce 256), to pierwszy uk\u0142ad ATI<\/span>, kt\u00f3ry zosta\u0142 wzbogacony o T&<\/span>L Engine<\/strong> (procesor zajmuj\u0105cy si\u0119 o\u015bwietleniem i transformacjami geometrycznymi). Produkt debiutuj\u0105cy w 2000 roku by\u0142 pierwszym przedstawicielem rodziny R100<\/strong> oraz marki Radeon<\/span>, kt\u00f3ra wesp\u00f3\u0142 z mark\u0105 NVidia<\/span>, jest dzi\u015b synonimem poj\u0119cia karty graficznej. By\u0142 to r\u00f3wnie\u017c pierwszy, obok Voodoo<\/strong> uk\u0142ad wspierany przez system AmigaOS 4.0<\/strong>. Pracowa\u0142 w oparciu o<\/span> magistral\u0119 PCI<\/strong> b\u0105d\u017a AGP<\/strong>, a swoj\u0105 najwi\u0119ksz\u0105 popularno\u015b\u0107 na naszej platformie \u015bwi\u0119ci\u0142 w pierwszej po\u0142owie minionej dekady. Dzisiaj praktycznie jest ciekawostk\u0105, kt\u00f3rej prawie nikt nie u\u017cywa. Wyj\u0105tkiem posiadacze stare\u0144kiej MicroA1<\/strong>, gdzie Radeon<\/span> 7000 z 32MB<\/span> pami\u0119ci graficznej jest wbudowany na sta\u0142e. Seria R100 wyst\u0119powa\u0142a w wersjach z 32MB<\/span> b\u0105d\u017a 64MB<\/span> VRAMu<\/span>. Obok Radeona<\/span> 7000 istnia\u0142y te\u017c szybsze odmiany w postaci Radeona<\/span> 7200<\/strong> i najwydajniejszego Radeona<\/span> 7500<\/strong>, kt\u00f3ry co ciekawe wyst\u0119powa\u0142 pod nazw\u0105 kodow\u0105 Rv200 (mimo i\u017c w rzeczywisto\u015bci nadal nale\u017ca\u0142 do rodziny R100). Nadmieni\u0119, \u017ce najwi\u0119kszy atut tej serii, czyli wspomniany T&<\/span>L Engine, nie dzia\u0142a ze sterownikami dla AmigaOS<\/strong>. Dzia\u0142a natomiast akceleracja 3D, realizowana przez klasyczny Warp\u00a0<\/span>3D<\/strong>, a tak\u017ce systemowa kompozycja obrazu<\/strong>. Niemniej to samo uzyskamy te\u017c w przypadku zdecydowanie bardziej polecanych nast\u0119pc\u00f3w w postaci R200.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon 7500<\/strong>.
Najwy\u017csze miejsce w te\u015bcie GfxBench 2D – 1223<\/strong>
Wynik: 1489 punkt\u00f3w<\/strong><\/p><\/div>\n

Rodzina R200<\/strong> by\u0142a przez dosy\u0107 d\u0142ugi czas podstawow\u0105 seri\u0105 kart graficznych u\u017cywanych z Amig\u0105 NG<\/span>, a w przypadku cz\u0119\u015bci starszych konstrukcji tak\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni do dzi\u015b. G\u0142\u00f3wn\u0105 nowo\u015bci\u0105 wzgl\u0119dem poprzedniej generacji, by\u0142o wprowadzenie silnik\u00f3w graficznych Pixel<\/span> Shader<\/span><\/strong> i Vertex<\/span> Shader<\/span><\/strong>. Niestety podobnie jak w przypadku T&<\/span>L, tej technologii nie potrafi wykorzysta\u0107 klasyczny Warp<\/span> 3D<\/strong>, a tylko w tym \u015brodowisku realizowane jest wsparcie dla tych kart pod AmigaOS. Teoretycznie wi\u0119c z punktu widzenia Amigowca<\/span>, niewiele r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od R100. W praktyce jednak r\u00f3\u017cnice s\u0105 istotne. Je\u015bli nie mo\u017cna liczy\u0107 na wsparcie wbudowanych silnik\u00f3w, trzeba liczy\u0107 na brutaln\u0105 moc rdzenia GPU oraz pr\u0119dko\u015b\u0107 taktowania pami\u0119ci graficznej<\/strong>. Ta oczywi\u015bcie jest wy\u017csza w przypadku m\u0142odszej generacji. Niestety flagowy produkt o najwy\u017cszych osi\u0105gach, czyli Radeon<\/span> 9100 (sprzedawany wcze\u015bniej jako Radeon<\/span> 8500), z niewyja\u015bnionych powod\u00f3w nigdy nie doczeka\u0142 si\u0119 jakiegokolwiek<\/span> wsparcia 3D pod AmigaOS. Amigowcy<\/span> skazani s\u0105 wi\u0119c na chipset Rv<\/span> 250<\/strong> (Radeon<\/span> 9000) b\u0105d\u017a Rv<\/span> 280<\/strong> (Radeon<\/span> 9200 &\u00a0<\/span>9250). Za najszybsze karty w realiach amigowych<\/span> uchodzi Radeon<\/span> 9000 w wersji Pro<\/strong>, kt\u00f3ry zazwyczaj mo\u017ce pochwali\u0107 si\u0119 najwi\u0119kszymi liczbami obrazuj\u0105cymi taktowanie rdzenia i pami\u0119ci. Tej pami\u0119ci ma jednak stosunkowo ma\u0142o. Cz\u0119sto zdarzaj\u0105 si\u0119 wersje z 64MB<\/span> RAMu<\/span>, a maksymalna wielko\u015b\u0107 i zarazem jedyny sensowny wyb\u00f3r to 128MB<\/span><\/strong>. Drug\u0105 opcj\u0105, kt\u00f3ra warto rozwa\u017cy\u0107 jest Radeon<\/span> 9250<\/strong>. Teoretycznie Radeony<\/span> 92xx by\u0142y najmniej wydajnymi przedstawicielami rodziny, aczkolwiek Radeon<\/span> 9250 zadebiutowa\u0142 najp\u00f3\u017aniej, bo w po\u0142owie 2004 roku i by\u0142 produkowany jeszcze przez kilka nast\u0119pnych lat jako karta bud\u017cetowa, b\u0119d\u0105ca alternatyw\u0105 dla dro\u017cszych uk\u0142ad\u00f3w z serii R300 i R400. Oznacza to, \u017ce dotrwa\u0142 do czas\u00f3w, kiedy standardem sta\u0142o si\u0119 256MB<\/span><\/strong>\u00a0VMem. Jednakowo\u017c, je\u015bli trafimy na tak\u0105 wersj\u0119, wcale nie ma pewno\u015bci, i\u017c ca\u0142a dost\u0119pna pami\u0119\u0107 b\u0119dzie widoczna pod Amig\u0105<\/strong>. Aby ca\u0142a pami\u0119\u0107 graficzna by\u0142a wykryta, karta musi j\u0105 mie\u0107 zamontowan\u0105 w jednym banku, przy czym jedynym skutecznym sposobem na sprawdzenie w ilu bankach znajduje si\u0119 pami\u0119\u0107, jest jej wpi\u0119cie w p\u0142yt\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105. Nie ma co liczy\u0107 na tak szczeg\u00f3\u0142owe informacje zamieszczone w instrukcjach, na pude\u0142kach itp. Warto te\u017c doda\u0107, \u017ce regu\u0142a, i\u017c 9250 jest s\u0142abszy ni\u017c 9000Pro nie zawsze musi si\u0119 sprawdza\u0107.<\/span> Z uwagi, i\u017c m\u0142odszy z braci by\u0142 produkowany przed dosy\u0107 d\u0142ugi okres, przez wielu producent\u00f3w, a chipsety Rv<\/span> 250 i Rv<\/span> 280 maj\u0105 niemal\u017ce bli\u017aniacze osi\u0105gi, mo\u017cna niekiedy trafi\u0107 na fabrycznie podbite modele Radeona<\/span> 9250, kt\u00f3re niczym nie ust\u0119puj\u0105 typowemu<\/span> Radeonowi<\/span> 9000Pro. Na koniec dodam, \u017ce w momencie premiery AmigaOS 4.1, Radeon<\/span> 9250 zyska\u0142 status oficjalnie polecanej przez producenta systemu i w zwi\u0105zku z tym jest najcz\u0119\u015bciej spotykan\u0105 kart\u0105 graficzn\u0105 stosowan\u0105 w komputerach Pegasos<\/span><\/strong> II, AmigaOne XE<\/strong> czy Sam 440 Flex<\/span><\/strong>. Kilka lat temu w wersji PCI bywa\u0142 przez cz\u0119\u015b\u0107 u\u017cytkownik\u00f3w montowany w A1 X1000<\/strong>. Mobilny przedstawiciel tej rodziny by\u0142 te\u017c na sta\u0142e wlutowany w p\u0142yt\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105 komputera SAM 440EP<\/strong>.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon 9000Pro<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D – 796<\/strong>
Wynik: 2277 punkt\u00f3w<\/strong>.<\/p><\/div>\n

Wczoraj, czyli Radeon<\/span> X1000 – HD <\/strong>6000<\/strong>
\nBy<\/span> niepotrzebnie nie rozwleka\u0107 artyku\u0142u, postanowi\u0142em przeskoczy\u0107 opis kolejnych dw\u00f3ch generacji Radeona<\/span>, czyli R300 i R400. Pow\u00f3d jest prozaiczny, s\u0105 to karty dosy\u0107 s\u0142abo wspierane (dzia\u0142aj\u0105 jedynie w trybie 2D), a zarazem dosy\u0107 leciwe. Ich rynkowy byt przypada\u0142 na czas, w kt\u00f3rym nie debiutowa\u0142y nowe sprz\u0119ty amigowe<\/span>, to te\u017c karty te poza incydentalnymi przypadkami w zasadzie nie by\u0142y u\u017cywane przez Amigowc\u00f3w<\/span>. Poniek\u0105d podobna sytuacja by\u0142a z seri\u0105 R500<\/strong> (Radeon<\/span> X1300 – X1950), kt\u00f3ra najwi\u0119ksze rynkowe triumfy \u015bwi\u0119ci\u0142a w okolicach 2007 roku. Si\u0142\u0105 rzeczy te jednostki nie mog\u0142y by\u0107 sprzedawane z \u017cadn\u0105 Amig\u0105, by\u0142y to ju\u017c wszak czasy magistrali PCI-E<\/span><\/strong>, a pierwsza amigowa<\/span> maszyna wyposa\u017cona w to z\u0142\u0105cze, czyli SAM460 wesz\u0142a na rynek dopiero w 2010 roku.<\/strong> Niemniej warto wspomnie\u0107 o tej rodzinie przynajmniej z dw\u00f3ch powod\u00f3w. Pierwszym z nich jest fakt, i\u017c s\u0105 to ostatnie uk\u0142ady wyposa\u017cone przez producenta w dedykowany blitter<\/span> 2D<\/strong>. W praktyce oznacza\u0142o to, \u017ce X1950 brylowa\u0142 w amigowych<\/span> benchmarkach 2D<\/strong>, nawet w czasach gdy wiod\u0105c\u0105<\/span> seri\u0105 by\u0142y uk\u0142ady HD4xxx. Drugi to fakt, i\u017c karty od X1300 do X1950 s\u0105 wspierane przez amigowy<\/span> sterownik Radeon HD v3<\/strong>, co nie jest udzia\u0142em dw\u00f3ch kolejnych generacji chip\u00f3w graficznych AMD<\/span>.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon X1950<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D –\u00a0201<\/strong>
Wynik: 5943\u00a0punkty<\/strong>.<\/p><\/div>\n

W tym momencie nale\u017ca\u0142oby odej\u015b\u0107 od temat\u00f3w czysto sprz\u0119towych i wyja\u015bni\u0107 kwesti\u0119 amigowych<\/span> sterownik\u00f3w dla Radeon\u00f3w<\/span> HD (plus X1xxx). Ot\u00f3\u017c driver RadeonHD wyst\u0119puje w czterech wersjach:<\/p>\n

Wersja 0.xx<\/span> jest integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 systemu AmigaOS 4<\/strong>. Posiada jednak bardzo skromne mo\u017cliwo\u015bci, kt\u00f3re ograniczaj\u0105 si\u0119 jedynie do wy\u015bwietlania obrazu, bez akceleracji 2D i tryb\u00f3w kompozycji. Dodatkowym ograniczeniem jest bariera maksymalnej rozdzielczo\u015b\u0107 do standardu HD Ready. W praktyce oznacza to, \u017ce ten sterownik przydaje si\u0119 w zasadzie jedynie do instalacji systemu<\/strong>, po czym zast\u0119powany jest lepsz\u0105 wersj\u0105. Na szcz\u0119\u015bcie aktualny producent komputer\u00f3w AmigaOne, A-EOn<\/span> do\u0142\u0105cza p\u0142yt\u0119 ze sterownikami Radeona<\/span> HD dla swojego sprz\u0119tu. Problem mog\u0105 mie\u0107 posiadacze Amigi One 500 od ACube<\/span>, kt\u00f3rzy za nowsze sterowniki musz\u0105 dodatkowo zap\u0142aci\u0107.<\/p>\n

Wersja 1.xx<\/span> to sterownik do podstawowych zastosowa\u0144<\/strong>, kt\u00f3ry dobrze sprawdza si\u0119 w codziennej pracy. Posiada wsparcie dla akceleracji 2D z uwzgl\u0119dnieniem tryb\u00f3w kompozycji obrazu. Jest te\u017c w pe\u0142ni dostosowany do pracy ze sterownikami 3D<\/strong> dzia\u0142aj\u0105cymi w oparciu o<\/span> klasyczne Warp<\/span> 3D oraz Warp<\/span> 3D Nova. Oczywi\u015bcie nie posiada ogranicze\u0144 wzgl\u0119dem rozdzielczo\u015bci wy\u015bwietlanego obrazu.<\/p>\n

Ods\u0142ona 2.xx<\/span> charakteryzuje si\u0119 wszystkimi cechami poprzednika, plus dodatkowo posiada akceleracj\u0119 wy\u015bwietlania plik\u00f3w wideo<\/strong> realizowan\u0105 w trybie kompozycji. Daje to dosy\u0107 znaczn\u0105 korzy\u015b\u0107 w momencie odtwarzania film\u00f3w, jednakowo\u017c nie odci\u0105\u017ca ca\u0142kowicie procesora i nie jest r\u00f3wnoznaczne ze sprz\u0119towym dekodowaniem wideo UVD<\/span>.<\/strong> Na okie\u0142znanie tej technologii AMD<\/span> w \u015bwiecie Amigi ci\u0105gle jeszcze czekamy.<\/p>\n

Sterownik oznaczony numerem 3, dodatkowo oferuje z\u0142amanie bariery wykorzystania 256MB<\/span> pami\u0119ci graficznej<\/strong>, kt\u00f3ra przez wiele lat by\u0142a nieprzekraczalna pod AmigaOS.<\/p>\n

Ostatni\u0105 generacj\u0105 sterownika jest Radeon HD v5<\/strong>. Od poprzednik\u00f3w r\u00f3\u017cni si\u0119 kilkoma cechami. Przede wszystkim podobnie jak w przypadku sterownika dla kart z rodziny Polaris<\/strong>, udost\u0119pnia akceleracj\u0119 wideo realizowan\u0105 przez GPU. Jednak w tym przypadku nie dotyczy to rozdzielczo\u015bci 4K, a cz\u0119\u015b\u0107 u\u017cytkownik\u00f3w skar\u017cy si\u0119 nawet na FullHD. Drug\u0105 cech\u0105 na plus jest wsparcie dla technologii dynamicznej alokacji pami\u0119ci GART\u00a0<\/strong>(Graphics Address Remapping Table), co pozwala osi\u0105gn\u0105\u0107 lepsz\u0105 wydajno\u015b\u0107 w grach 3D. Niestety ta wersja wnosi ze sob\u0105 te\u017c kilka minus\u00f3w, takich jak brak mi\u0119kkiego resetu, czy utrata kompatybilno\u015bci ze starszymi kartami ni\u017c seria HD 7000.<\/p>\n

Powracaj\u0105c do tematu sprz\u0119tu, w przypadku rodziny Radeon\u00f3w<\/span> R500, support przez sterownik v3 oznacza, \u017ce mo\u017cna wykorzysta\u0107 dodatkow\u0105 pami\u0119\u0107 na karcie. Nale\u017cy jednak przypomnie\u0107, \u017ce s\u0105 to dosy\u0107 stare chipy, wi\u0119c niekoniecznie musimy trafi\u0107 na egzemplarz, wyposa\u017cony w maksymaln\u0105 dla tej rodziny wielko\u015b\u0107 pami\u0119ci RAM 512MB<\/span><\/strong>. Cz\u0119sto mo\u017cna spotka\u0107 wersje z 256MB<\/span>, a czasami nawet ze 128MB<\/span>. W\u00f3wczas z zalet nowego sterownika i tak nie skorzystamy, dodatkowo nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce pomimo oficjalnego wsparcia A-EON<\/span> wyra\u017anie zaznacza, i\u017c nie rekomenduje u\u017cywania tych kart.<\/strong><\/p>\n

Radeon<\/span> HD 2000<\/strong> to legendarna seria AMD<\/span>, kt\u00f3ra wprowadzi\u0142a pod strzechy Unified<\/span> Video Decoder<\/span><\/strong> (UVD<\/span>), co umo\u017cliwi\u0142o odtwarzanie materia\u0142\u00f3w wideo HD nawet na s\u0142abszych maszynach. Niestety jak ju\u017c wspomnia\u0142em wcze\u015bniej technologia ta nie jest i raczej nie b\u0119dzie wspierana przez amigowe<\/span> sterowniki w przypadku tej rodziny. W praktyce wi\u0119c, w realiach amigowych<\/span> karty z tej serii nie maj\u0105 \u017cadnych zalet, a wr\u0119cz wady wzgl\u0119dem poprzednika.<\/strong> Mam tu na my\u015bli brak oficjalnego wsparcia przez sterownik RadeonHD v3, a tak\u017ce wolniejsze osi\u0105gi w trybach 2D. Jedynym powodem, dla kt\u00f3rego wspomnia\u0142em o Radeonach<\/span> HD 2xxx, jest fakt, i\u017c w pierwszych miesi\u0105cach po debiucie SAM460, karty te by\u0142y sprzedawane z t\u0105 p\u0142yt\u0105 g\u0142\u00f3wn\u0105.<\/strong> Szybko jednak z nich zrezygnowano i np. w komputerze AmigaOne 500<\/strong> stosowano Radeona<\/span> HD 4650.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon HD 2400XT<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D – 1147<\/strong>
Wynik: 1605 punkt\u00f3w<\/strong>.<\/p><\/div>\n

Przeskok nast\u0105pi\u0142 z pomini\u0119ciem Radeon\u00f3w<\/span> HD 3xxx, kt\u00f3re w zasadzie nie zaistnia\u0142y w \u015bwiecie AmigaOS, zatem i my od razu przejd\u017amy do nast\u0119pnej serii, czyli R700. HD 4xxx<\/strong>, to chyba pierwsza generacja Radeona<\/span> HD, kt\u00f3ra zdoby\u0142a na Amidze du\u017c\u0105 popularno\u015b\u0107. Wi\u0105za\u0142o si\u0119 to g\u0142\u00f3wnie z maszynami SAM460ex \/ AmigaOne 500 oraz poniek\u0105d z budz\u0105c\u0105 wielkie emocje Amig\u0105 One X1000<\/strong>. Pocz\u0105tkowo to w\u0142a\u015bnie Radeon<\/span> tej generacji sta\u0142 w specyfikacji tego komputera. W praktyce jednak „<\/span>czterytysi\u0105czki<\/span>„<\/span> by\u0142y u\u017cywane g\u0142ownie<\/span> przez betatester\u00f3w<\/span>, gdy\u017c w momencie premiery X1000 na rynku konsumenckim w styczniu 2012r, konieczno\u015bci\u0105 sta\u0142o si\u0119 montowanie HD 5000 (bo zaprzestano produkcji poprzednika). Od strony praktycznej, nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce ta rodzina posiada wsparcie dla wszysktich wersji sterownika. Zatem dost\u0119pna jest uproszczona akceleracja wideo, jak i mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystania do 1GB RAMu<\/span>, gdy\u017c wi\u0119cej fizycznie jeszcze nie montowano.<\/strong> Przy tej okazji warto te\u017c wspomnie\u0107, \u017ce pami\u0119\u0107 na kartach graficznych wyst\u0119puje w wersjach DDR3 i GDDR<\/span> 5. Z Amig\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105 tylko modele oparte na GDDR<\/span> 5<\/strong>.<\/p>\n

\"\"<\/a>

RadeonHD 4890<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D –\u00a0279<\/strong>
Wynik: 5103 punkty<\/strong>.<\/p><\/div>\n

HD 5000<\/strong> to jak wspomnia\u0142em oficjalna karta Amigi One X1000 (potem zast\u0105piona przez HD 6000)<\/strong>. Posiada dok\u0142adnie te same zalety i wady co poprzednik. Przy czym by\u0142y to uk\u0142ady szybsze, co dobrze obrazowa\u0142y amigowe<\/span> benchmarki, gdzie staruszek X1950 nareszcie znalaz\u0142 swojego pogromc\u0119. Podskoczy\u0142a tak\u017ce ilo\u015b\u0107 montowanej pami\u0119ci, topowe modele mia\u0142y 2GB na pok\u0142adzie<\/strong>.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon HD 5870<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D –\u00a0116<\/strong>
Wynik: 6790 punk\u00f3w<\/strong>.<\/p><\/div>\n

Radeon<\/span> HD 6000<\/strong> to ostatnia rodzina, kt\u00f3r\u0105 zaliczy\u0142em do dzia\u0142u „<\/span>wczoraj”. W realiach amigowych<\/span> jest to bowiem bardzo podobna karta do swoich poprzednik\u00f3w, przy czym zgodnie z prawami post\u0119pu technologicznego, znowu s\u0105 to uk\u0142ady szybsze. Topowy przedstawiciel serii Radeon<\/span> HD 6970 do dnia dzisiejszego<\/span> pe\u0142ni rol\u0119<\/span> lidera w amigowym<\/span> benchmarku GFXBench<\/span> 2D, b\u0119d\u0105c jedyn\u0105 kart\u0105, kt\u00f3rej uda\u0142o si\u0119 dot\u0105d przekroczy\u0107 magiczn\u0105 granic\u0119 10 tysi\u0119cy punkt\u00f3w.<\/strong> Radeony<\/span> HD 6xxx, to te\u017c jednocze\u015bnie ostatnie uk\u0142ady wspieraj\u0105ce tryb obrazu 16bit Big Endian<\/span><\/strong>. By\u0142 to bardzo ma\u0142o popularny tryb, w systemie\u00a0amigowym<\/span> u\u017cywany przez mniej ni\u017c 1% program\u00f3w. Niemniej w\u015br\u00f3d tych promili znalaz\u0142 si\u0119 „<\/span>dawca oprogramowania AAA„<\/span> – \u015brodowisko Amicygnix<\/span><\/strong>, co cz\u0119sto by\u0142o b\u00f3lem dla posiadaczy kolejnych generacji Radeon\u00f3w<\/span> (na szcz\u0119\u015bcie problem z niekompatybilnymi trybami AmiCygnixa niedawno uda\u0142o si\u0119 rozwi\u0105za\u0107).<\/p>\n

\"\"<\/a>

RadeonHD 6970<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D – 1<\/strong>
Wynik: 10 526 punkt\u00f3w<\/strong>.<\/p><\/div>\n

Wszystkie karty, cho\u0107 z roku na rok co coraz lepsze mia\u0142y jedn\u0105 pot\u0119\u017cna wad\u0119 wzgl\u0119dem staruszk\u00f3w R100 i R200. By\u0142 ni\u0105 brak pe\u0142noprawnego wsparcia akceleracji 3D<\/strong>. Opisa\u0142em ju\u017c jak wygl\u0105da sytuacja z amigowymi<\/span> sterownikami 2D, pora uzupe\u0142ni\u0107 j\u0105 o drivery 3D.<\/p>\n

Warp<\/span> 3D<\/strong> – prymitywne \u015brodowisko 3D, kt\u00f3re narodzi\u0142o si\u0119 przed 20 laty na potrzeby obs\u0142ugi akcelerowanej<\/span> grafiki 3D dla Amigi klasycznej wyposa\u017conej w jednostki CyberVision 3D<\/strong> czy Permedia<\/span> 2<\/strong>. Dzia\u0142a g\u0142\u00f3wnie z wykorzystaniem\u00a0biblioteki MiniGL<\/strong>, gdzie przedrostek „<\/span>Mini„<\/span> nie jest przypadkowy.<\/p>\n

Wazp<\/span> 3D<\/strong> – emulator Warp3D realizowany w oparciu o<\/span> rozwi\u0105zania grafiki 2D<\/strong>, mi\u0119dzy innymi trybu kompozycji obrazu.<\/p>\n

Warp<\/span> 3D <\/strong>Nova<\/strong> – najbardziej<\/span> zaawansowane rozwi\u0105zanie ami\u015bwiata<\/span>. Potrafi wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z bibliotek\u0105 OpenGL ES 2<\/strong>, wykorzystuje silniki Shader<\/span> i T&<\/span>L<\/strong> oraz kilka innych nowoczesnych technologii.<\/p>\n

\"\"

* Bez wsparcia dla rozdzielczo\u015bci 4K.<\/p><\/div>\n

W przypadku uk\u0142ad\u00f3w X1xxx – HD 6xxx, mo\u017cna<\/strong><\/span> liczy\u0107 tylko na Wazp<\/span> 3D. Niestety nie jest to rozwi\u0105zanie doskona\u0142e<\/strong>, w miar\u0119 szybko pracuje jedynie w trybie kompozycji, przy czym nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce jest to najmniej kompatybilny z trzech oferowanych tryb\u00f3w pracy Wazp<\/span> 3D. Generalnie<\/span> dobrze si\u0119 sprawdza przypadku oprogramowania, kt\u00f3re co prawda korzysta z akceleracji GL, jednak w rzeczywisto\u015bci jest „<\/span>dwuwymiarowe„<\/span> \u017ce wymieni\u0119 gr\u0119 Hurrican<\/span><\/strong> czy program Blender<\/strong>. Jednak z im bardziej zaawansowanych technologii grafiki tr\u00f3jwymiarowej korzysta program czy gra, tym wi\u0119ksza szansa, \u017ce Wazp<\/span> 3D nie sprosta zadaniu, co objawi si\u0119 np. przek\u0142amaniami grafiki czy powolnym dzia\u0142aniem<\/strong>. Program konfiguracyjny Wazp<\/span> 3D ma mn\u00f3stwo opcji, w kt\u00f3rych \u0142atwo si\u0119 pogubi\u0107 (cho\u0107 na szcz\u0119\u015bcie w archiwum znajdziemy gotowe pliki konfiguracyjne skrojone pod potrzeby najpopularniejszych gier i program\u00f3w). Po co jednak si\u0119 m\u0119czy\u0107 i kombinowa\u0107? Wystarczy przecie\u017c skorzysta\u0107 z nowocze\u015bniejszych rozwi\u0105za\u0144 AMD<\/span>, kt\u00f3re na szcz\u0119\u015bcie s\u0105 wspierane przez realne Warp<\/span> 3D.<\/p>\n

 <\/p>\n

Dzi\u015b, czyli Radeon<\/span> HD 7xxx – RX<\/span> 5xxx<\/strong>
\nRodzina Southern<\/span> <\/strong>Islands<\/strong> czyli<\/span> jednostki Radeon<\/span> HD 7xxx<\/strong> wraz z bli\u017aniaczym Rx<\/span> 200<\/strong> (Radeon<\/span> R7 xxx i R9 xxx), to zdecydowanie najlepiej wspierane uk\u0142ady w \u015brodowisku AmigaOS 4.1.<\/strong> Dzia\u0142a tutaj ka\u017cda opcja 3D. Zagramy wi\u0119c w starego Return To Castle<\/span> Wolfenstein<\/span><\/strong>, czy Jedi<\/span> Academy<\/span><\/strong> z wykorzystaniem klasycznego Warp<\/span> 3D,<\/strong> jak i w Spencera<\/strong> czy Amicrafta<\/span><\/strong> pod Warp<\/span> 3D Nova<\/strong>. Oczywi\u015bcie w pe\u0142ni dzia\u0142aj\u0105 te\u017c wszelkie opcje 2D i trzeba powiedzie\u0107, \u017ce s\u0105 to uk\u0142ady naprawd\u0119 szybkie<\/strong>. Wspomina\u0142em co prawda, \u017ce w przypadku testu GFXBench<\/span> 2D<\/strong> palm\u0119 lidera dzier\u017cy Radeon<\/span> HD 6970, jednak warto nadmieni\u0107, \u017ce jest to jeden jedyny rodzynek, pozosta\u0142e 19 miejsc w pierwszej dwudziestce okupowane jest przez karty R9 b\u0105d\u017a HD 7800<\/strong>. W chwili, gdy pisze te s\u0142owa, czyli 28 pa\u017adziernika 2018 roku Radeon<\/span> R7 jest oficjaln\u0105 kart\u0105 graficzn\u0105 sprzedawan\u0105 wraz z komputerem AmigaOne X5000<\/strong>. Nale\u017cy jednak mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce ta grafika nie jest ju\u017c produkowana, a zapasy magazynowe kiedy\u015b musz\u0105 si\u0119 sko\u0144czy\u0107. Jest wi\u0119c bardzo prawdopodobne, \u017ce bardzo szybko specyfikacja X5000 ulegnie zmianie i R7 zostanie zast\u0105piony przez kart\u0119 z rodziny Polaris. Brak nowych produkt\u00f3w na rynku jest w zasadzie jedyn\u0105 wad\u0105 tej serii, je\u015bli jednak uda Wam si\u0119 jeszcze gdzie\u015b zdoby\u0107 nowego R7 czy R9 na gwarancji, to radz\u0119 bra\u0107, bo na obecn\u0105 chwil\u0119 nie ma lepszego rozwi\u0105zania dla komputer\u00f3w AmigaOne ze z\u0142\u0105czem PCI-E<\/span>.<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon HD 7870<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D –\u00a02<\/strong>
Wynik: 9339 punkt\u00f3w.<\/strong><\/p><\/div>\n

Polaris<\/strong>, czyli Radeony<\/span> RX<\/span> 4xx<\/span><\/strong> oraz RX<\/span> 5xx<\/span><\/strong>, to has\u0142o, kt\u00f3re od mniej wi\u0119cej roku rozgrzewa\u0142o serca Amigowc\u00f3w, wreszcie jesieni\u0105 2018 sta\u0142o si\u0119 faktem<\/span>\u00a0…..<\/p>\n

Uk\u0142ady Polaris nie dzia\u0142aj\u0105 bazuj\u0105c na\u00a0\u00a0sterowniku RadeonHD, a wykorzystuj\u0105 dedykowany driver RadeonRX<\/strong>. Z pocz\u0105tku nios\u0142o to ze sob\u0105 pewne konsekwencje. Specjalne tryby odtwarzacza Mplayer<\/span>, dostosowane do mo\u017cliwo\u015bci sterownika Redeon<\/span> HD v2<\/span>, wspieraj\u0105cego wy\u015bwietlanie film\u00f3w nie dzia\u0142a\u0142y, cho\u0107 potem pojawi\u0142y si\u0119 kompilacje wspieraj\u0105ce tryb kompozycji obrazu tak\u017ce przy wykorzystaniu Polarisa. Taki tryb posiada te\u017c alternatywny odtwarzacz Emotion<\/span><\/strong>, zapewne jednak ma\u0142o kto b\u0119dzie z niego korzysta\u0142, gdy\u017c najnowsza ods\u0142ona tego odtwarzacza (jak r\u00f3wnie\u017c najnowsza ods\u0142ona konkurencyjnego DvPlayera) posiada tak\u017ce wsparcie dla pe\u0142nej akceleracji sprz\u0119towej opart\u0105 o zupe\u0142nie now\u0105 bibliotek\u0119 va.library<\/span><\/strong> (video acceleration<\/span> library<\/span>), kt\u00f3ra wykorzystuje do dekodowania obrazu moc GPU Polaris\u00f3w. Oznacza to w praktyce, i\u017c podczas odtwarzania film\u00f3w HD, procesor CPU niemal\u017ce w\u00a0og\u00f3le nie jest obci\u0105\u017cany, a ca\u0142o\u015b\u0107 oblicze\u0144, podobnie jak ma to miejsce na wiod\u0105cych<\/span> systemach graficznych, przejmuje uk\u0142ad GPU. Dzi\u0119ki temu rozwi\u0105zaniu mo\u017cna bezproblemowo i p\u0142ynnie odtwarza\u0107 filmy FullHD czy 4k<\/span>.<\/strong> Niestety karty z tej rodziny poza zaletami maj\u0105 te\u017c swoje wady. Pierwsz\u0105 i najbardziej odczuwaln\u0105 jest brak resetowania grafiki po wykonaniu mi\u0119kkiego resetu. U\u017cywaj\u0105c Polaris\u00f3w trzeba wi\u0119c koniecznie wykonywa\u0107 pe\u0142en twardy reset komputera<\/strong>.<\/span> AmigaOS jest systemem bez ochrony pami\u0119ci, gdzie wykonanie resetu bywa niekiedy konieczno\u015bci\u0105. Reboot<\/span> po mi\u0119kkim resecie to czas kilku sekund, hard reset wyd\u0142u\u017ca ten proces o kilkaset procent. Nikt wi\u0119c nie wykonuje go o ile nie przydarzy si\u0119 naprawd\u0119 powa\u017cna zwiecha<\/span> niedaj\u0105ca \u017cadnej alternatywy. Drug\u0105 wad\u0105, kt\u00f3ra wynika nie tyle z winy Polaris\u00f3w, co<\/span> z winy niezbyt udanego firmware, jakim jest CFE<\/span>, jest po\u0142owiczne wsparcie dla komputer\u00f3w AmigaOne X1000 <\/span><\/strong>(nie wida\u0107 ekranu firmware, jednak wida\u0107 obraz pod systemem AmigaOS)<\/span>.<\/strong> Na koniec warto wspomnie\u0107, \u017ce karty RX<\/span> 4xxx<\/span> s\u0142yn\u0119\u0142y z „<\/span>palenia„<\/span> p\u0142yt g\u0142\u00f3wnych. W \u015bwiecie pecet\u00f3w, gdzie koszt takiej p\u0142yty to najcz\u0119\u015bciej kilkaset z\u0142otych, mo\u017cna by\u0142o jeszcze podj\u0105\u0107 ryzyko, w realiach cenowych Amigi by\u0142oby to szale\u0144stwem, wi\u0119c absolutnie warto skupi\u0107 si\u0119 jedynie na rodzinie RX<\/span> 5xx<\/span>. Warto te\u017c zaznaczy\u0107, \u017ce od niedawna dost\u0119pne jest dla Amigi narz\u0119dzie „<\/span>Power„<\/span>, kt\u00f3re pozwala na regulacj\u0119 ustawie\u0144 poboru mocy DPM<\/span> (Dynamic<\/span> Power Managment<\/span>), zar\u00f3wno dla Polaris\u00f3w, jak i starszych Radeon\u00f3w<\/span> HD<\/strong>, co niew\u0105tpliwie podnosi nieco bezpiecze\u0144stwo, jak i sam komfort pracy z obiema rodzinami kart AMD.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Radeon RX 580<\/strong>
Najwy\u017csze miejsce w GfxBench2D – 139<\/strong>
Wynik: 6490<\/strong> punkt\u00f3w.<\/p><\/div>\n

Aktualizacja 28.10.2022<\/strong>
\nNa prze\u0142omie 2019 i 2020 roku sw\u0105 premier\u0119 mia\u0142 darmowy pakiet MiniGL4GL4ES<\/strong>, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodz\u0105 nowe zamienniki bibliotek Minigl i Mglut<\/strong>, pracuj\u0105ce w oparciu o now\u0105 bibliotek\u0119 OpenGL ES 2, dzi\u0119ki temu mo\u017cliwe jest uruchamianie gier stworzonych dla starego \u015brodowiska jak np. Jedi Academy<\/strong> (jest te\u017c ju\u017c ods\u0142ona dla Warp 3D) czy Shogo. Powsta\u0142a te\u017c eksperymentalna wersja Wazp 3D dla Warp 3D Nova, jednak pozostawia wiele do \u017cyczenia. MiniGL4GL4ES, mo\u017cna jednak spokojnie u\u017cywa\u0107 w duecie ze starszymi wydaniami Wazp 3D, wszystko powinno wy\u015bwietla\u0107 si\u0119 du\u017co lepiej i dzia\u0142a\u0107 niepor\u00f3wnywalnie szybciej w por\u00f3wnaniu do osamotnionego Wazp3D, na kt\u00f3rego skazani s\u0105 posiadacze starszych Radeon\u00f3w HD. Kilka dni temu premier\u0119 mia\u0142a tak\u017ce komercyjna biblioteka Nova Bridge<\/strong>, b\u0119d\u0105ca znacznie lepsz\u0105 alternatyw\u0105 dla MiniGL4GL4ES, a nawet lepsz\u0105 ni\u017c Warp3D SI dla Radeon\u00f3w Southern Islands. Recenzji tego pakietu mo\u017cecie spodziewa\u0107 si\u0119 wkr\u00f3tce.<\/p>\n

Podsumowanie<\/strong>
\nPomimo braku wsparcia dla uk\u0142ad\u00f3w NVidii<\/span>, w teorii Amigowcy<\/span> mog\u0105 przebiera\u0107 w szerokim spektrum rozwi\u0105za\u0144 konkurencyjnego AMD. W praktyce jednak rozs\u0105dny wyb\u00f3r ogranicza si\u0119 do rodziny R200 w przypadku starszych maszyn ze z\u0142\u0105czem AGP i Southern<\/span> Islands<\/span> w wypadku Amig<\/span> wyposa\u017conych w PCI-E<\/span>.<\/strong>\u00a0Tak przynajmeniej sytuacja prezentowa\u0142a si\u0119 w 2019 roku, kiedy pisa\u0142em pierwsz\u0105 wersj\u0119 artyku\u0142u. Na dzi\u015b optymalnym wyborem\u00a0jest Polaris<\/strong>. Niedawno sw\u0105 premier\u0119 mia\u0142 komputer AmigaOne X5000 040<\/strong>, a na horyzoncie rysuje si\u0119 premiera komputer\u00f3w AmigaOne A1222<\/strong>\u00a0i trudno sobie wyobrazi\u0107 by nowy sprz\u0119t na gwarancji, m\u00f3g\u0142 by\u0107 dystrybuowany wraz z u\u017cywanymi kartami graficznymi. Niewykluczone, \u017ce w przysz\u0142o\u015bci doczekamy si\u0119 obs\u0142ugi kolejnych generacji GPU i kolejnych nowych „<\/span>ficzers\u00f3w<\/span>„. Oprogramowanie kart graficznych dla AmigaOS jest akurat jednym z najlepiej wspieranych finansowo i co za tym idzie najdynamiczniej rozwijanym na przestrzeni<\/span> ostatnich lat<\/strong>. Je\u015bli wi\u0119c bez przesadnego hurraoptymizmu mo\u017cna gdzie\u015b liczy\u0107 na realny post\u0119p, to w\u0142a\u015bnie tutaj.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Plany rozwoju amigowych sterownik\u00f3w dla Radeon\u00f3w<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wst\u0119p Karty graficzne ze stajni AMD s\u0105 elementem niemal 100% konfiguracji sprz\u0119towych, na kt\u00f3rych pracuje AmigaOS 4.1. Na pocz\u0105tku ubieg\u0142ego dziesi\u0119ciolecia, w momencie, kiedy rozpoczynano prac\u0119 nad czwart\u0105 wersj\u0105 systemu […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2603,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0},"categories":[10],"tags":[44,21,137,136,115],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2588"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2588"}],"version-history":[{"count":12,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2588\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3502,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2588\/revisions\/3502"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2603"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2588"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2588"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.amigaone.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2588"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}